ClinicOl Logo
Back

ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਥੈਲੀ

Clinic Logo
Reviewed by Mr Ahmad A. Hariri - Consultant ENT, Head & Neck and Thyroid Surgeon.

ਵਿਸ਼ਾ ਸੂਚੀ

ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ

ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ, ਜਿਸਨੂੰ ਜ਼ੈਨਕਰਜ਼ ਡਾਇਵਰਟੀਕੂਲਮ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੁਹਾਡੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਬਣਨ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ, ਥੈਲੀ ਵਰਗਾ ਉਭਾਰ ਜਾਂ ਜੇਬ ਹੈ। ਇਹ ਕੋਈ ਅਸਲੀ ਪਾਊਚ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਹੋ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਇੱਕ "ਪ੍ਰਾਪਤ" ਸਥਿਤੀ ਹੈ, ਭਾਵ ਇਹ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਕਸਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਉਦੋਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਡੇ ਗਲੇ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪਰਤ (ਜਿਸਨੂੰ ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਮਿਊਕੋਸਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਤੁਹਾਡੇ ਫੈਰਿੰਕਸ (ਤੁਹਾਡੇ ਮੂੰਹ ਅਤੇ ਨੱਕ ਦੀ ਗੁਫਾ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ) ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਓਸੋਫੈਗਸ (ਗੁਲਟ ਜਾਂ ਭੋਜਨ ਪਾਈਪ) ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਦੀ ਕੰਧ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸਥਾਨ ਰਾਹੀਂ ਬਾਹਰ ਵੱਲ ਧੱਕਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸਥਾਨ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਲੀਅਨ ਦੇ ਤਿਕੋਣ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਥਾਈਰੋਫੈਰਿੰਜੀਅਸ ਅਤੇ ਕ੍ਰਾਈਕੋਫੈਰਿੰਜੀਅਸ ਨਾਮਕ ਦੋ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਨਿਗਲਦੇ ਹੋ, ਜੇਕਰ ਇਹ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਆਰਾਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ, ਤਾਂ ਦਬਾਅ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪਰਤ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਪਾਊਚ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਫਿਰ ਇਸ ਥੈਲੀ ਵਿੱਚ ਫਸ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਬਜਾਏ ਇਸਦੇ ਕਿ ਉਹ ਸੁਚਾਰੂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਜਾਣ।

ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਦੁਰਲੱਭ ਹਨ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 50 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅਕਸਰ ਮੱਧ-ਉਮਰ ਅਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਲੋਕਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਦੁਰਲੱਭ ਸਥਿਤੀ ਹੈ, ਇਹ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬੇਅਰਾਮੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਲੱਛਣਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਖਾਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਸਮੁੱਚੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਲੱਛਣ ਅਤੇ ਕਾਰਨ

ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਕਿ ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ ਕਿਉਂ ਬਣਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਹੜੇ ਲੱਛਣ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨ ਅਤੇ ਉਚਿਤ ਮਦਦ ਲੈਣ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਲੱਛਣ ਅਕਸਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਿਕਸਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਗੜ ਸਕਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਪਾਊਚ ਵੱਡਾ ਹੁੰਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਭੋਜਨ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਲੱਛਣ

ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ ਦੇ ਲੱਛਣ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭੋਜਨ ਦੇ ਫਸਣ ਜਾਂ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ:

  • ਨਿਗਲਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ (ਡਿਸਫੇਜੀਆ): ਇਹ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਆਮ ਲੱਛਣ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭੋਜਨ ਤੁਹਾਡੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਫਸ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਕਸਰ ਤੁਹਾਡੇ ਐਡਮ ਦੇ ਸੇਬ ਦੇ ਹੇਠਾਂ, ਜਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੰਢ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਖਾਣੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅਨੁਭਵ ਬਣਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
  • ਨਾ ਪਚੇ ਹੋਏ ਭੋਜਨ ਦਾ ਉਲਟੀ ਆਉਣਾ (Regurgitation): ਪਾਊਚ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ ਭੋਜਨ ਤੁਹਾਡੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਕਸਰ ਖਾਣ ਤੋਂ ਕਈ ਘੰਟੇ ਜਾਂ ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ। ਇਹ ਭੋਜਨ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਾ ਪਚਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਪੇਟ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੁੰਦਾ।
  • ਐਸਪੀਰੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ: ਜੇਕਰ ਪਾਊਚ ਤੋਂ ਭੋਜਨ ਜਾਂ ਤਰਲ ਗਲਤੀ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹ ਨਾਲੀ (ਵਿੰਡਪਾਈਪ) ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਭੋਜਨ ਪਾਈਪ ਵਿੱਚ, ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਐਸਪੀਰੇਸ਼ਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਇਹ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ:
    • ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਖੰਘ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਖਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ।
    • ਵਾਰ-ਵਾਰ ਛਾਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਗਾਂ ਜਾਂ ਨਿਮੋਨੀਆ, ਜੋ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ ਦਾ ਸ਼ੱਕ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਡਾਕਟਰ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
  • ਬਦਬੂਦਾਰ ਸਾਹ (ਹੈਲੀਟੋਸਿਸ): ਪਾਊਚ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ ਭੋਜਨ ਸੜਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇੱਕ ਅਣਸੁਖਾਵੀਂ ਗੰਧ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
  • ਗੜਗੜਾਹਟ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ: ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚੋਂ ਗੜਗੜਾਹਟ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸੁਣਾਈ ਦੇ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਭੋਜਨ ਜਾਂ ਤਰਲ ਪਾਊਚ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ।
  • ਭਾਰ ਘਟਣਾ ਅਤੇ ਕੁਪੋਸ਼ਣ: ਨਿਗਲਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਦੇ ਫਸਣ ਕਾਰਨ, ਤੁਸੀਂ ਕਾਫ਼ੀ ਖਾਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅਣਚਾਹਿਆ ਭਾਰ ਘਟਣਾ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਕਮੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
  • 'ਗਿੱਲੀ' ਆਵਾਜ਼ ਜਾਂ ਖੁਰਦਰੀ ਆਵਾਜ਼: ਕਈ ਵਾਰ, ਪਾਊਚ ਤੁਹਾਡੀ ਆਵਾਜ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਗਿੱਲੀ ਜਾਂ ਖੁਰਦਰੀ ਲੱਗ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਨੋਟ ਕਰਨਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿ ਛੋਟੇ ਪਾਊਚ ਸਿਰਫ ਭੋਜਨ ਦੇ ਫਸਣ ਦੀ ਹਲਕੀ ਜਿਹੀ ਭਾਵਨਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਵੱਡੇ ਪਾਊਚ ਵਧੇਰੇ ਭੋਜਨ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਨਿਗਲਣ ਵਿੱਚ ਵਧਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭਾਰ ਘਟਣ ਵਰਗੇ ਵਧੇਰੇ ਗੰਭੀਰ ਲੱਛਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਰਲੱਭ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੇ ਪਾਊਚ ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਵਿਕਸਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਵੇਂ ਲੱਛਣ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਦਰਦ, ਤੁਹਾਡੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ, ਜਾਂ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ (ਸਾਹ ਨਾਲੀ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ) ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਇਸ ਦੁਰਲੱਭ ਪੇਚੀਦਗੀ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਕਾਰਨ

ਇੱਕ ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ ਕਈ ਕਾਰਕਾਂ ਦੇ ਸੁਮੇਲ ਕਾਰਨ ਵਿਕਸਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਿਗਲਣ ਦੌਰਾਨ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਗਲੇ ਦੀਆਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ:

  • ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਦੀ ਕੰਧ ਵਿੱਚ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸਥਾਨ: ਪਾਊਚ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਗਲੇ ਦੀਆਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਲੀਅਨ ਦੇ ਤਿਕੋਣ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਫੈਰਿੰਕਸ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਓਸੋਫੈਗਸ ਦੇ ਉਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਹੈ।
  • ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਤਾਲਮੇਲ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ: ਤੁਹਾਡੇ ਗਲੇ ਦੀਆਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਭੋਜਨ ਪਾਈਪ ਦੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ 'ਤੇ ਕ੍ਰਾਈਕੋਫੈਰਿੰਜੀਅਸ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ, ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਲੰਘਣ ਦੇਣ ਲਈ ਸਹੀ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਤਾਲਮੇਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ ਜਾਂ ਕਾਫ਼ੀ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਭੋਜਨ ਸੁਚਾਰੂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਹੇਠਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ।
  • ਵਧਿਆ ਹੋਇਆ ਦਬਾਅ: ਜਦੋਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਆਰਾਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ, ਤਾਂ ਨਿਗਲਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਤੁਹਾਡੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਵਧਿਆ ਹੋਇਆ ਦਬਾਅ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਦਬਾਅ ਫਿਰ ਤੁਹਾਡੇ ਗਲੇ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪਰਤ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸਥਾਨ ਰਾਹੀਂ ਬਾਹਰ ਵੱਲ ਧੱਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਥੈਲੀ ਵਰਗਾ ਪਾਊਚ ਬਣਦਾ ਹੈ।
  • ਕੁਦਰਤੀ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਅਤੇ ਕੜਵੱਲ: ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ, ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਕੜਵੱਲ, ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਓਸੋਫੈਗਸ ਦੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ 'ਤੇ ਮਾੜੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਤਾਲਮੇਲ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ।
  • ਐਸਿਡ ਰਿਫਲਕਸ ਨਾਲ ਸੰਭਾਵਿਤ ਸਬੰਧ: ਗੈਸਟ੍ਰੋਸੋਫੈਜੀਅਲ ਰਿਫਲਕਸ ਬਿਮਾਰੀ (GERD), ਜਿੱਥੇ ਪੇਟ ਦਾ ਐਸਿਡ ਭੋਜਨ ਪਾਈਪ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਵਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਕਈ ਵਾਰ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਕੜਵੱਲ ਅਤੇ ਨਿਗਲਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਸੰਭਾਵੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਜਾਂ ਵਿਗੜਨ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਇੱਕ "ਪ੍ਰਾਪਤ" ਸਥਿਤੀ ਹੈ, ਇਹ ਉਹ ਚੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਹੋ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਕਸਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚ।

ਨਿਦਾਨ ਅਤੇ ਜਾਂਚਾਂ

ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜੋ ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਨਿਦਾਨ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਥਿਤੀਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਪੂਰਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਨਿਦਾਨ

ਨਿਦਾਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਲੱਛਣਾਂ ਬਾਰੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਚਰਚਾ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਤੁਹਾਡਾ ਡਾਕਟਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛੇਗਾ:

  • ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਨਿਗਲਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ (ਡਿਸਫੇਜੀਆ), ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈਆਂ ਅਤੇ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਵਧੀਆਂ ਹਨ।
  • ਭੋਜਨ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਉਲਟੀ ਆਉਣਾ, ਇਹ ਕਿੰਨੀ ਵਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੀ ਭੋਜਨ ਨਾ ਪਚਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
  • ਖੰਘ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਖਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਗਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਇਤਿਹਾਸ।
  • ਹੋਰ ਲੱਛਣ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬਦਬੂਦਾਰ ਸਾਹ, ਗੜਗੜਾਹਟ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ, ਭਾਰ ਘਟਣਾ, ਜਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ।

ਕਲੀਨਿਕਲ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੌਰਾਨ, ਤੁਹਾਡਾ ਡਾਕਟਰ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਛਾਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਗਾਂ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸੰਕੇਤ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਾਊਚ ਕਾਰਨ ਭੋਜਨ ਜਾਂ ਤਰਲ ਤੁਹਾਡੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਵਿੱਚ (ਐਸਪੀਰੇਸ਼ਨ) ਦਾਖਲ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਐਸਪੀਰੇਸ਼ਨ ਦਾ ਸ਼ੱਕ ਹੈ, ਤਾਂ ਗੰਭੀਰ ਸਾਹ ਲੈਣ ਦੀਆਂ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕੰਨ, ਨੱਕ ਅਤੇ ਗਲੇ (ENT) ਦੇ ਮਾਹਰ ਕੋਲ ਤੁਰੰਤ ਰੈਫਰਲ ਕਰਵਾਉਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।

ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ ਦੇ ਸ਼ੱਕ ਵਾਲੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਲਈ, ਇੱਕ ENT ਮਾਹਰ ਕੋਲ ਇੱਕ ਰੁਟੀਨ ਰੈਫਰਲ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ENT ਮਾਹਰ ਫਿਰ ਨਿਦਾਨ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਲਈ ਹੋਰ ਜਾਂਚਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰੇਗਾ।

ਜਾਂਚਾਂ

ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ ਦਾ ਨਿਦਾਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਆਕਾਰ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਭਰੋਸੇਮੰਦ ਤਰੀਕਾ ਖਾਸ ਇਮੇਜਿੰਗ ਟੈਸਟਾਂ ਦੁਆਰਾ ਹੈ:

  • ਬੇਰੀਅਮ ਸਵੈਲੋ (ਜਾਂ ਵੀਡੀਓਫਲੋਰੋਸਕੋਪੀ): ਇਹ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਟੈਸਟ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਲਈ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਬੇਰੀਅਮ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਤਰਲ ਪੀਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਜੋ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕੰਟ੍ਰਾਸਟ ਏਜੰਟ ਹੈ ਜੋ ਐਕਸ-ਰੇ 'ਤੇ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਬੇਰੀਅਮ ਨਿਗਲਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਐਕਸ-ਰੇ ਚਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਜਾਂ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ (ਵੀਡੀਓਫਲੋਰੋਸਕੋਪੀ) ਲਈ ਜਾਵੇਗੀ। ਇਹ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਦੇਖਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੇਰੀਅਮ ਤੁਹਾਡੇ ਗਲੇ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਪਾਈਪ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਹੇਠਾਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੇਰੀਅਮ ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ ਨੂੰ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਿਖਾਏਗਾ, ਇਸਦਾ ਆਕਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ਕਲ, ਅਤੇ ਤਰਲ ਇਸਦੇ ਅੰਦਰ ਕਿਵੇਂ ਇਕੱਠਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰੇਗਾ। ਇਹ ਟੈਸਟ ਪਾਊਚ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਲਈ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਹੈ।
  • ਅਸਿੱਧੇ ਲੈਰੀਂਗੋਸਕੋਪੀ: ਇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਾਕਟਰ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਜਾਂ ਇੱਕ ਲਚਕਦਾਰ ਸਕੋਪ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਤੁਹਾਡੇ ਵੌਇਸ ਬਾਕਸ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਗਲੇ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਦੇਖਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਲਾਰ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਣ ਵਰਗੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿਖਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ ਦਾ ਨਿਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਮੁੱਖ ਟੈਸਟ ਨਹੀਂ ਹੈ।
  • ਐਂਡੋਸਕੋਪੀ: ਐਂਡੋਸਕੋਪੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੈਮਰੇ (ਇੱਕ ਐਂਡੋਸਕੋਪ) ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਪਤਲੀ, ਲਚਕਦਾਰ ਟਿਊਬ ਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਐਂਡੋਸਕੋਪੀ ਅਕਸਰ ਭੋਜਨ ਪਾਈਪ ਅਤੇ ਪੇਟ ਦੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਾਊਚ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਣ (ਇੱਕ ਮੋਰੀ ਬਣਾਉਣ) ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਜੋਖਮ ਕਾਰਨ ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜਾਂਚ ਵਜੋਂ ਇਸ ਤੋਂ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਐਂਡੋਸਕੋਪੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੰਟਰਵੈਂਸ਼ਨਲ ਐਂਡੋਸਕੋਪੀ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਮੁਹਾਰਤ ਵਾਲੇ ਮਾਹਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਕਸਰ ਇਲਾਜ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ।

ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਇਲਾਜ

ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ ਦਾ ਇਲਾਜ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਾਂ ਹੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਲੱਛਣ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਗੰਭੀਰ ਹੋਣ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੁੱਖ ਟੀਚਾ ਤੁਹਾਡੇ ਨਿਗਲਣ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸਮੁੱਚੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਪਾਊਚ ਦੇ ਆਕਾਰ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਕੁਝ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਲਈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਛੋਟੇ ਪਾਊਚ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਜੇਕਰ ਉਹ ਸਰਜਰੀ ਲਈ ਡਾਕਟਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫਿੱਟ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਪਹੁੰਚ ਢੁਕਵੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਸਧਾਰਨ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਨਰਮ ਭੋਜਨ ਖਾਣਾ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਬਾਉਣਾ, ਅਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਖਾਣਾ। ਇਸਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ "ਚੌਕਸ ਉਡੀਕ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੱਛਣ ਵਾਲੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਲਈ, ਸਰਜੀਕਲ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਪਾਊਚ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਤਰੀਕਾ ਹੈ। ਸਰਜਰੀ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਪਾਊਚ ਵਿੱਚ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣਾ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਨ ਵਾਲੇ ਦਬਾਅ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ ਹੈ। ਕਈ ਸਰਜੀਕਲ ਪਹੁੰਚਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਕ੍ਰਾਈਕੋਫੈਰਿੰਜੀਅਲ ਮਾਇਓਟੋਮੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਾਈਕੋਫੈਰਿੰਜੀਅਸ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਨੂੰ ਕੱਟਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜੋ ਅਕਸਰ ਬਹੁਤ ਤੰਗ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਆਰਾਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਵਧੇ ਹੋਏ ਦਬਾਅ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਆਸ

Need Expert Advice?

Book a consultation with Mr Ahmad Hariri to discuss your symptoms and treatment options.

Book a Consultation
    Care ProductsBook Appointment